Σάββατο 27 Απριλίου 2019

ΚΑΛΟ ΠΑΣΧΑ



Διασχίζουν, Χριστός, Σκεφτείτε, Ο Θεός


Καλή Ανάσταση!

Εύχομαι σε όλους και όλες να βιώσετε την Ανάσταση που προσδοκάτε σε όλα τα επίπεδα με την καρδιά και την ψυχή ανοιχτή στις μικρές στιγμές και τις μεγάλες αλήθειες της ζωής, με μια μικρή επιλογή ποιημάτων από μεγάλους ποιητές!

Ἡ Ὀρθοδοξία



Γλυκὸ ποὺ εἶναι τὸ σκοτάδι στὶς εἰκόνες τῶν προγόνων
ἄμωμα χέρια μεταληπτικὰ
ροῦχα ποὺ τ᾿ ἄδραξεν ἡ γαλήνη καὶ δὲ γνωρίζουν ἄνεμο
βαθιὰ τὸ ἐλέησον ἀπ᾿ τοὺς ἄυλους βράχους
τὰ μάτια σὰν καρποὶ εὐωδᾶτοι.
Κι ὁ ψάλτης ὁλόσωμος ἀνεβαίνει στὸ πλατάνι τῆς φωνῆς
καημένε κόσμε
θυμίαμα ἡ γαλάζια ὀσμὴ κι ὁ καπνὸς ἀσημένιος
κερὶ νὰ στάζῃ ὁλοένα στὰ παιδόπουλα
καημένε κόσμε
σὰ βγαίνουν - ὢ χαρὰ πρώτη - μὲ τὸ Εὐαγγέλιο καὶ μὲ τὶς λαμπάδες
κ᾿ ὕστερα ἡ μεγάλη χαρὰ νὰ συντροφεύουν τ᾿ Ἅγια...
Ὁ παπα-Γιάννης τυλιγμένος τ᾿ ἄσπρο του φελόνι
καλὸς πατέρας καὶ καλὸς παπποὺς μὲ τὸ σιρόκο στὴ γενειάδα
χρόνια αἰῶνες χρόνια καὶ νιάτα πὄχει ἡ ὀμορφιά!...

Νίκος Καρούζος,

Ἡ προσευχὴ τοῦ ταπεινοῦ


Κύριε, σὰν ἦρθεν ἡ βραδιά, σοῦ λέω τὴν προσευχή μου.
Ἄλλη ψυχὴ δὲν ἔβλαψα στὸν κόσμο ἀπ᾿ τὴ δική μου.
Ἐκεῖνοι ποὺ μὲ πλήγωσαν ἦταν ἀγαπημένοι.
Τὴν πίκρα μου τὴ βάσταξα. Μοῦ δίνεις καὶ τὴν ξένη.
Μ᾿ ἀπαρνηθῆκαν οἱ χαρές. Δὲν τὶς γυρεύω πίσω.
Προσμένω τὰ χειρότερα. Εἶν᾿ ἁμαρτία νὰ ἐλπίσω.
Σὰν εὐτυχία τὴν ἀγαπῶ τῆς νύχτας τὴ φοβέρα.
Στὴν πόρτα μου ἄλλος δὲν χτυπᾷ κανεὶς ἀπ᾿ τὸν ἀγέρα.
Δὲν ἔχω δόξα. Εἶν᾿ ἥσυχα τὰ ἔργα ποὺ ἔχω πράξει.
Ἄκουσά τη γλυκιὰ βροχή. Τὴ δύση ἔχω κοιτάξει.
Ἔδωκα στὰ παιδιὰ χαρές, σὲ σκύλους λίγο χάδι.
Ζευγᾶδες καλησπέρισα ποὺ γύριζαν τὸ βράδυ.
Τώρα δὲν ἔχω τίποτα νὰ διώξω ἢ νὰ κρατήσω.
Δὲν περιμένω ἀνταμοιβή. Πολύ ῾ναι τέτοια ἐλπίδα.
Εὐδόκησε ν᾿ ἀφανιστῶ χωρὶς νὰ ξαναζήσω...
Σ᾿ εὐχαριστῶ γιὰ τὰ βουνὰ καὶ γιὰ τοὺς κάμπους ποὺ εἶδα.


(ἀπὸ Τὰ θεῖα δῶρα)

Παπαντωνίου Ζαχαρίας

Ἀνάσταση


Ἡ Ἀνάσταση. Καὶ γέμισε χαρά,
λουλούδισε ἡ ψυχή μου σὰν τὸ κρίνο.
Κι ἀνοίγω τῆς λαχτάρας τὰ φτερά,
ψηλὰ μὲς στῆς αὐγῆς τὰ φωτερὰ
γαλάζιο ἕνα ἀστροφῶς κι ἐγὼ νὰ γίνω.

Ἀνάσταση. Τὰ σήμαντρα χτυποῦν.
Κι ὅλα τὰ δένδρα ἀνθίζουν πέρα ὡς πέρα.
Στὸν κόσμο αὐτὸ ἂς μάθουν ν᾿ ἀγαποῦν
ὅσοι τὸ μίσος ἔσπειραν κι ἂς ποῦν
«Χριστὸς Ἀνέστη ἐτούτη τὴν ἡμέρα».

-------------------------- 

Ο μυστικός δείπνος (απόσπασμα)

Ὡραῖος, καθὼς τοῦ ἥλιου ἀνατολή,
ἀνάμεσα ὁ Χριστὸς στοὺς μαθητάδες,
ὀρθώνεται καὶ πάλι ἀργομιλεῖ:
«Τὸ αἰώνιο εἶμαι τὸ φῶς καὶ σεῖς λαμπάδες...
Στὰ χείλη ἡ προσευχὴ πρὶν ἀνεβῇ,
τὴν πόρνη, ἂς συχωρέσουν, τὸν τελώνη.
Μὲ ἀνόμους θὰ περάσῃ καὶ ὁ Ραββί.
Τὴν πρώτη πέτρα ὁ ἀναμάρτητος σηκώνει.
Ἀγάπη κόσμου ὁ νικητής. Κι ἐγὼ ἡ πηγὴ
γιὰ ὅποιον διψᾷ στοργὴ δικαιοσύνη.
Εἰρήνη... Ἂν ἀψηλώσω ἀπὸ τὴ γῆ,
ἕνα μὲ τ᾿ ἄστρα κι ἡ ψυχή σας θέλει γίνει»
Εἶπε κι ἀνάβλεψε τὰ μάτια του ὁ Χριστός.
«Πατέρα μου, κι ἡ ἀγάπη Σου ἂς πληθαίνῃ.
Σὲ μὲ ἔθνη καὶ λαοὶ καὶ ἡ οἰκουμένη.
Τὸ ἔργο μου ἐτελείωσε. Καὶ νά,
τώρα ὁ δικός μου ὁ διαλεχτὸς
στὰ σκοτεινὰ
τοῦ ξεροπόταμου τῶν Κέδρων περιμένει».
Ξάφνου τὰ νέφη ὡς σκίζει τὸ φεγγάρι,
ἀπ᾿ τὸν ψηλὸ καγκελλωτὸ φεγγίτη,
θεία χάρη,
μιὰ δέσμη κατεβαίνει μὲς στὸ σπίτι.
Δέσμη ἀπὸ φῶς, σὰν φίλημα ἐλαφρό,
στὰ θεῖα μαλλιὰ τοῦ Ναζωραίου, φωτοστεφάνι.
Μὰ κι ἕνας ἤσκιος ἀπ᾿ τὰ κάγκελα, ποὺ κάνει
πίσω ἀπ᾿ τοὺς ὤμους Του, στὸν τοῖχο, ἕνα σταυρό.
Μὲ πόνο οἱ μαθητάδες τοῦ Κυρίου,
ποὺ τρέμει στῶν ματιῶν τους τὸ ἀκροκλώνι,
τὸ σύμβολο κοιτοῦν τοῦ μαρτυρίου,
Κι ἐκεῖνος μὲ χαμόγελο γλυκὸ
στὸ δεῖπνο τὸ στερνό, τὸ μυστικό,
σκορπάει τὸ θάρρος κι ἐμψυχώνει.
Κι ἔξω, στὰ σκότη τῆς νυχτιᾶς, τρεμάμενος,
καταραμένος,
τὴν ὥρα αὐτὴ τὴν ἴδια,
τρικλίζει ἀκόμα ὁ Ἰούδας παγωμένος.
Κι ἀγκομαχώντας, ζώνεται τὰ φίδια,
ξεσκίζοντας τ᾿ αὐτιά του, γιατί ὁ λόγος,
ὁ λόγος τοῦ Ἄκακου
στριφογυρίζει ἀκόμα μέσα σὰν ξερόφυλλο
ποὺ τὸ σαρώνουν ξεροβόρια:
«Δικός μου ἐσὺ καὶ στέκεις τόσο χώρια...».

Στέλιος Σπεράντζας

Πιστεύω

Ἡ Ἀγάπη, μόνο, βαστάζει ὅλα τὰ φορτία.
Μπορῶ νὰ βαστάζω ὅλα τὰ φορτία.
Γιατὶ ἡ Ἀγάπη εἶναι τὸ μέγα φορτίο!
Ἡ Ἀγάπη σηκώνει τὸ βάρος τ᾿ οὐρανοῦ.
Μπορῶ νὰ σηκώνω τὸ βάρος τ᾿ οὐρανοῦ.
Ἡ Ἀγάπη ὑπομένει τὰ μαρτύρια τῆς πυρᾶς.
Μπορῶ νὰ ὑπομένω τὰ μαρτύρια τῆς πυρᾶς.
Γιατὶ ἡ Ἀγάπη εἶναι ὁ οὐρανὸς καὶ ἡ πυρά!
Ἡ Ἀγάπη πιστεύει στὴ ζωὴ καὶ στὸ θάνατο.
ἡ Ἀγάπη πιστεύει στὸ θαῦμα.
Μπορῶ νὰ πιστεύω στὴ ζωὴ καὶ στὸ θάνατο.
μπορῶ νὰ πιστεύω στὸ θαῦμα.
Γιατὶ ἡ Ἀγάπη εἶναι ἡ ζωὴ καὶ ὁ θάνατος!
Γιατὶ ἡ Ἀγάπη εἶναι τὸ θαῦμα!
Ἡ Ἀγάπη προσεύχεται κ᾿ ἐνεργεῖ.
ἡ Ἀγάπη ἀγρυπνεῖ.
Μπορῶ νὰ προσεύχωμαι καὶ νὰ ἐνεργῶ.
μπορῶ νὰ ἀγρυπνῶ.
Γιατὶ ἡ Ἀγάπη εἶναι προσευχὴ καὶ πράξη!
Γιατὶ ἡ Ἀγάπη εἶναι ἡ μυστικὴ ἀγρυπνία!
Ἡ Ἀγάπη κρατάει ὅλα τὰ χαμόγελα καὶ ὅλα τὰ δάκρυα.
Μπορῶ νὰ χαμογελῶ καὶ νὰ κλαίω ὅλα τὰ δάκρυα -
γιατὶ ἡ Ἀγάπη εἶναι ἡ χαρούμενη θλίψη!
Ἡ Ἀγάπη δίνει τὸν ἄρτο καὶ τὸν οἶνο
ἐγγύηση γιὰ τὴν αἰωνιότητα.
Μπορῶ νὰ μεταλάβω τὸν ἄρτο καὶ τὸν oίvo
ἐγγύηση γιὰ τὴν αἰωνιότητα.
Γιατὶ ἡ Ἀγάπη εἶναι ὁ Μυστικὸς Δεῖπνος!
Κ᾿ ἡ μεγάλη ὑπόσχεση!
Ἡ Ἀγάπη ἔπλασε τὸν ἄνθρωπο.
ἡ Ἀγάπη ἐδώρησε τὸ φῶς.
Πιστεύω στὸν ἄνθρωπο.
πιστεύω στὴν Ἀγάπη.
Γιατὶ ἡ Ἀγάπη εἶναι τὸ φῶς καὶ ἡ δωρεά!
Γιατὶ ἡ Ἀγάπη εἶναι ὁ Ἄνθρωπος!


Μελισσάνθη

Περιηγητὲς στὴ Λειτουργία


Τῆς Ἀναλήψεως, στὶς πρωινὲς Λειτουργίες
ὁρμήσανε στὴν Ἐκκλησία σωρὸς Περιηγητές.
Ὅλοι τοῦ «Σὰν Τζερβάσι». Ἀστοὶ τοῦ Βύρτεμπεργκ.
Καλοκαιρινοί. Ζέστη εἶχε ἀρχίσει ἀπὸ τὸ πρωί.
Μπῆκαν σὰν κύμα. Φέραν ταραχή.

Μονάχη, ἀτάραχη, ἡ Ἐκκλησία
κράταγε τὶς Ὧρες της. Τραβοῦσε τὸν Κανόνα.
Γενικὰ ἐπόπτευε, ἴδιος ὁ Θεός, καὶ ἀγκάλιαζε
ὅλους μαζὶ τοὺς πιστούς, ὅθε καὶ ἂν ἦταν.

Μέτρο Ἀποστολικὸ καὶ Νόμος
ἦταν ὅλα τὰ ἔνδον τοῦ Θυσιαστηρίου.
Τὴν πλήρη Τάξη διόλου δὲν ἔθιγε
ἡ ἀταξία τοῦ συμπτώματος.

Παπατσώνης Τάκης

Οἱ πόνοι τῆς Παναγιᾶς


Ποῦ νὰ σὲ κρύψω, γιόκα μου, νὰ μὴ σὲ φτάνουν οἱ κακοί;
Σὲ ποιὸ νησὶ τοῦ Ὠκεανοῦ, σὲ ποιὰ κορφὴν ἐρημική;
Δὲ θὰ σὲ μάθω νὰ μιλᾷς καὶ τ᾿ ἄδικο φωνάξεις.
Ξέρω πῶς θἄχεις τὴν καρδιὰ τόσο καλή, τόσο γλυκή,
ποὺ μὲ τὰ βρόχια τῆς ὀργῆς ταχιὰ θενὰ σπαράξεις.

Σὺ θἄχεις μάτια γαλανά,θἄχεις κορμάκι τρυφερό,
θὰ σὲ φυλάω ἀπὸ ματιὰ κακὴ κι ἀπὸ κακὸν καιρό,
ἀπὸ τὸ πρῶτο ξάφνισμα τῆς ξυπνημένης νιότης.
Δὲν εἶσαι σὺ γιὰ μάχητες, δὲν εἶσαι σὺ γιὰ τὸ σταυρό.
Ἐσὺ νοικοκερόπουλο -ὄχι σκλάβος ἢ προδότης.

Τὴ νύχτα θὰ συκώνομαι κι ἀγάλια θὰ νυχοπατῶ,
νὰ σκύβω τὴν ἀνάσα σου ν᾿ ἀκῶ, πουλάκι μου ζεστὸ
νὰ σοῦ ῾τοιμάζω στὴ φωτιὰ γάλα καὶ χαμομήλι,
κ᾿ ὕστερα ἀπ᾿ τὸ παράθυρο μὲ καρδιοχτύπι νὰ κοιτῶ
ποὺ θὰ πηγαίνεις στὸ σκολιό με πλάκα καὶ κοντύλι.

Κι ἂν κάποτε τὰ φρένα σου μ᾿ ἀλήθεια, φῶς τῆς ἀστραπῆς,
χτυπήσει ὁ Κύρης τ᾿ οὐρανοῦ, παιδάκι μου νὰ μὴ τὴν πεῖς!
Θεριὰ οἱ ἀνθρώποι, δὲ μποροῦν τὸ φῶς νὰ τὸ σηκώσουν!
Δὲν εἶν᾿ ἀλήθεια πιὸ χρυσὴ σὰν τὴν ἀλήθεια τῆς σιωπῆς.
Χίλιες φορὲς νὰ γεννηθεῖς, τόσες θὰ σὲ σταυρώσουν!

Κώστα Βάρναλης



Τότε είπε και γεννήθηκεν η θάλασσα
Και είδα και θαύμασα
Και στη μέση της έσπειρε κόσμους μικρούς κατ' εικόνα και ομοίωσή μου:
Ίπποι πέτρινοι με τη χαίτη ορθή
και γαλήνιοι αμφορείς
και λοξές δελφινιών ράχες
η Ίος η Σίκινος η Σέριφος η Μήλος
«Κάθε λέξη κι από 'να χελιδόνι
για να σου φέρνει την άνοιξη μέσα στο θέρος» είπε
Και πολλά τα λιόδεντρα
που να κρησάρουν στα χέρια τους το φως
κι ελαφρό ν' απλώνεται στον ύπνο σου
και πολλά τα τζιτζίκια
που να μην τα νιώθεις
όπως δε νιώθεις το σφυγμό στο χέρι σου
αλλά λίγο το νερό
για να το 'χεις Θεό και να κατέχεις τι σημαίνει ο λόγος του
και το δέντρο μονάχο του
χωρίς κοπάδι
για να το κάνεις φίλο σου
και να γνωρίζεις τ' ακριβό του τ' όνομα φτενό στα πόδια σου το χώμα
για να μην έχεις πού ν' απλώσεις ρίζα
και να τραβάς του βάθους ολοένα
και πλατύς επάνου ο ουρανός
για να διαβάζεις μόνος σου την απεραντοσύνη.

ΑΥΤOΣ
ο κόσμος ο μικρός, ο μέγας!

Ελύτης Ο. (από το Άξιον Εστί)





Τρίτη 23 Απριλίου 2019

ένα ποίημα της Σπαθάρα Αγάπης

ΑΝ ΕΙΧΕ ΧΡΟΝΟ

Αν είχε χρόνο
θα έγραφε ένα ποίημα
ακόμα.
Θα έλεγε μια ιστορία.
Ανεβαίνοντας την ανηφόρα
δάκρυα κυλούσαν
από τα μάτια της.
Θυμάται...
με πόσο ενθουσιασμό
το εγκατέλειψε.
Τώρα...
την ώρα της επιστροφής
οι φωνές
αντηχούσαν ακόμα.
Ανοίγοντας την εξώπορτα
της φάνηκε
ότι άκουσε γέλια
από το μπαλκόνι.
Και τραγούδια...
Οι γλάστρες στην ίδια
θέση,
την καλωσόρισαν
μαραζωμένες.
Κι' ο κήπος.
Θεέ μου ο κήπος...
Κρυμμένος
μέσα στα αγριόχορτα
ξέχασε
ν' ανθίσει.
Μόνο οι αμυγδαλιές της
άνθισαν.
Αυτές αντέχουν στα κρύα...
Στις ψιλόλιγνες φιγούρες τους
βούιζε η ζωή...
Κάτω απ' τις πλάκες
της σκεπής
δυο σπουργιτάκια
υμνούσαν
τον ερχομό της,
με το νοσταλγικό
τραγούδι τους.
Ράγισε η καρδιά της
καθώς κοιτούσε
κάτι ξεβαμμένες φωτογραφίες
καρφωμένες
στον τοίχο.
Οι ρωγμές του έδειχναν
μεγαλύτερες
στα μάτια της.
Σαν ρυτίδες σκαμμένες
στο γερασμένο του
πρόσωπο.
Μόνο το χρώμα του
παρέμεινε
άσπρο.
Λίγο κιτρινισμένο
στις άκρες
από την πολυκαιρία
και απ' το παράπονο
που ανέδυε
η ασβέστη.
Το ξύλινο πάτωμα
έτριζε...
από χαρά.
Έτσι νόμισε.
Μέσα από τα σπασμένα
τζάμια
η μυρωδιά της Άνοιξης
μάχονταν
με τη μοναξιά
που χρόνια τώρα
αντιστεκόταν
στο χρόνο.
Το ρολόι του τοίχου
δούλευε
ακόμα...
Ο ρυθμικός του
ήχος
της θύμισε πώς ο χρόνος
δεν σταματά.
Τρέχει...
Αν είχε χρόνο
θα γιάτρευε
τις πληγές του.
Και τις δικές της.

Αγάπη Σπαθάρα
21/03/2018

Τετάρτη 17 Απριλίου 2019

Ψηφοφορία αγαπημένων βιβλίων στα Public

Όπως κάθε χρόνο τα βιβλιοπωλεία Public προκηρύσσουν τον ετήσιο διαγωνισμό για τα βραβεία κοινού. Αν θέλετε να ψηφίσετε το αγαπημένο σας βιβλίο μπείτε εδώ: https://www.publicbookawards.gr/2019/vote2019.php?action=sendmail

Αν διαβάσατε την ποίησή  μου "Κλειδιά στο τραπέζι", Οδός Πανός, 2018 και βρήκατε κάτι που σας άρεσε ψηφίστε εδώ :
 https://www.publicbookawards.gr/2019/vote2019.php?auto=1&CatID=4&id=424

Τα αγαπημένα ποιήματα των αναγνωστών ήταν αρκετά, ευτυχώς, αρκετά θετικά άκουσα για τα παρακάτω που σας τα αφιερώνω:


Φθινοπωρινή αστραπή


Η αστραπή του φθινοπώρου

στο μαντίλι μου κρεμάστηκε,

φοβάμαι  της είπα:

ο κεραυνός έρχεται

και πάνω της σφίχτηκα·



μη φοβάσαι, είπε:

εμείς  ζούμε για τους κεραυνούς,

τις μπόρες,

τα ορμητικά ποτάμια,

τις λαίλαπες των ονείρων·



στο δρόμο προχώρησα

με την αστραπή στο ρούχο μου

κρυμμένη

κι ύστερα χιλιάδες σταγόνες

όρμησαν ως μέσα ως την ψυχή μου·



ο κεραυνός καταπάνω μου έπεσε

και έκαψε μαζί

όνειρα και ελπίδες

και έμεινα,  σβησμένη αστραπή



μια νέα βροχή να περιμένω.



Αγριόχορτο



Στη γλάστρα μου εμφανίστηκε

απρόσκλητος επισκέπτης

 και μου χαλάει

του φυτού μου, την ομορφιά



Μάταια προσπάθησα να το ξεριζώσω

έχει απλώσει κιόλας βαθιά τις ρίζες του

φερμένο ποιος ξέρει από ποιον σιρόκο άνεμο



- Άσε με, μου λέει, δε βλέπεις,

εγώ θα μείνω εδώ ˙

και εγώ νικημένη από τις αντιστάσεις του

παραιτήθηκα

όπως με τη σκέψη σου






Απουσία



κλειδιά στο τραπέζι

η παρουσία σου ˙

τώρα

κλειδιά στο τραπέζι

η απουσία σου








ΝΕΟ ΤΕΧΟΣ ΤΟΥ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΥ ΟΔΟΣ ΠΑΝΟΣ






Κυκλοφορεί σήμερα το μεσημέρι το νέο τεύχος του περιοδικού Οδός Πανός, τχ. 183

Oδός Πανός®
εργοτάξιο εξαιρετικών αισθηµάτων
έτος 38o, τχ. 183 Ιούλιος-Σεπτέµβριος 2019, 10,00 €

ΠEPIEXOMENA
Σελίδες για τον
Γιάννη Πετρίδη
3 Γιάννης Αντωνόπουλος: Μία συνομιλία με τον Γιάννη Πετρίδη
***
21 Γιάννης Σ. Βιτσαράς: Μόσχου του Συρακουσίου - έρως δραπέτης
22 Βασίλης Κοντόπουλος: Εδώ Βερολίνο
28 Μάρκος Φ. Δραγούμης: Σημειώσεις ενός μελομανούς (συνεχίζεται)
30 Χάρη Σβαλίγκου: Μάριος Πλωρίτης και Πιραντέλλο
40 Λόρενς Φερλινγκέττι: Στη θάλασσα. Μτφ. Ειρήνη Βρης
46 Αλέξανδρος Π. Στεργιόπουλος: Συνέντευξη με τον Γιώργο Παπαπαύλου
51 Γιάννης Βουλτσίδης: Το παραθαλάσσιο καφενείο
52 Φωτογραφίες Πιέρ Πάολο Παζολίνι, Μαρία Κάλλας, Άννα Μανιάνι
55 Χάρης Γαρουνιάτης: Το τραγούδι του Νόρμαν Μπέιτς
58 Βασίλης Κοντόπουλος: Berlinale
66 Χριστίνα Καραντώνη: Έξι παρόντα προς την εγγύτητα
67 Θωμάς Κοροβίνης: «Ηδονές του γήρατος» - μνήμη Μένη Κουμανταρέα
71 Ντίνος Μελάχρις: Άνεργος φαροφύλαξ
74 Δημήτρης Παπακωσταντίνου: Απέναντι
76 Αλέξανδρος Π. Στεργιόπουλος: Συνέντευξη με την Σίσσυ Τουμάση
80 Το λαϊκό φωτογραφικό ρεμπέτικο πάλκο της τυπογραφίας, της Οδού Πανός.
Γιάννης Παπαϊωάννου. Από την συλλογή του Πάνου Σαββόπουλου
86 Στέλιος Χουρμουζιάδης: Ρίο ντε Ζανέιρο
88 Κατηφένια Ζαφειριάδου:Τα Κόκκινα Γοβάκια
90 Αλέξανδρος Π. Στεργιόπουλος: Συνέντευξη με την Νάνα Παπαδάκη
98 Μπάμπης Ιμβρίδης: 21ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης
106 Σερενές: Συχνά ξέκοβαν
107 Βιβλία. Γράφουν οι: Διώνη Δημητριάδου, Γιάννης Σ. Βιτσαράς, Ισμήνη Λιόση,
Αλέξανδρος Παν. Στεργιόπουλος, Ιάκωβος Θήρας Καραμολέγκος,
Κωνσταντίνος Μπούρας, Στέλλα Πριόβολου, Δημήτρης Μάνος
145 Θέατρο. Γράφουν οι: Εύη Προύσαλη, Γιώργος Παπαγιαννάκης,
Κωνσταντίνος Μπούρας, Αθανάσιος Βαβλίδας
164 Αθανάσιος Βαβλίδας: Μουσικές Ανανταπο-κρίσεις
171 Γιώργος Ζώταλης: Ποντικοφάρμακα
172 Τα βιβλία μας, του 2019
173 Δημήτρης Καραμβάλης: Το υπόγειο
175 Δευτέρα

Υπάρχει στα βιβλιοπωλεία:
Πολιτεία
Ιανός (Αθήνα, Θεσσαλονίκη)
Πρωτοπορία (Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα)
Πατάκης
Αχιλλέας Σίμος
Public
Τζανακάκης
Κανάκης

Κέντρο του Bιβλίου (Θεσσαλονίκη)
Μαλλιάρης (Θεσσαλονίκη)
Κεντρί (Θεσσαλονίκη)

Βιβλιοπωλείο Οδός Πανός, Διδότου 39 και Ιπποκράτους
106 80 Αθήνα, τηλ 2103616782
e-mail: chronas@otenet.gr
και όπου ζητηθεί με αντικαταβολή.

Τρίτη 16 Απριλίου 2019

ΒΡΑΒΕΙΑ ΠΟΙΗΣΗΣ «Jean Moreas» 2018 - Οι Βραχείες Λίστες

ΒΡΑΒΕΙΑ ΠΟΙΗΣΗΣ «Jean Moreas» 2018

Το Γραφείο Ποιήσεως απονέμει τα βραβεία ποίησης «Jean Moreas» για τα βιβλία που εκδόθηκαν το 2018 το Σάββατο 4 Μαΐου 2019 στις 18:30 στο Αρχαιολογικό Μουσείο Πατρών
υπό την Αιγίδα της «Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδος» και την στήριξη της «Στέγης Γραμμάτων Κωστής Παλαμάς» και του «Ελληνικού Κύκλου Βιβλιόφιλων Λονδίνου»

Η βραχεία λίστα
Για τα ποιητικά βιβλία που εκδόθηκαν στον Ελλαδικό χώρο το 2018 κατά πλειοψηφία και κατά αλφαβητική σειρά είναι:
1.Βαγγέλης Αλεξόπουλος, «Ο Αρχίλοχος έπεσε από τη σελήνη με αλεξίπτωτο στην πόλη», εκδόσεις ΟΔΟΣ ΠΑΝΟΣ
2. Ηλίας Γκρης, «Σαν άλλος Οιδίποδας», εκδόσεις ΓΚΟΒΟΣΤΗ
3.Λίλυ Εξαρχοπούλου, «Λαθραία Οργή», εκδόσεις ΜΕΛΑΝΙ
4.Ιουλίτα Ηλιοπούλου, «Το ψηφιδωτό της νύχτας», εκδόσεις ΥΨΙΛΟΝ/ΒΙΒΛΙΑ
5.Δημήτρης Κοσμόπουλος, «Θέριστρον», εκδόσεις ΚΕΔΡΟΣ
6.Κλεοπάτρα Λυμπέρη, «Το μηδέν σε φωλιά», εκδόσεις ΓΑΒΡΙΗΛΙΔΗΣ
7.Χάρης Μελιτάς, «Εξαιρέσεις», εκδόσεις ΜΑΝΔΡΑΓΟΡΑΣ
8.Χαρίλαος Νικολαΐδης, «Άλλες γεύσεις», εκδόσεις ΜΕΛΑΝΙ

Το σκεπτικό της συγκρότησης της βραχείας λίστας:
Πλούσια πραγματικά η ποιητική παραγωγή της τελευταίας χρονιάς (2018) σε ποσότητα και ποιότητα, με πολλούς δόκιμους ποιητές να παρουσιάζουν τη νέα τους δουλειά και διαμορφώνοντας ένα ποιητικό τοπίο υψηλής αισθητικής. Η ανάγνωση ενδιαφέρουσα, η επιλογή, όπως ήταν αναμενόμενο, δύσκολη. Τι είναι αυτό που μπορεί να ξεχωρίσει μια ποιητική συλλογή μέσα από το πλήθος των υπολοίπων και να θεωρηθεί άξια μιας διάκρισης; Πολλά θα μπορούσαν να είναι τα κριτήρια και ίσως αντικρουόμενα κάποια μεταξύ τους. Οφείλαμε όμως να καταλήξουμε στα χαρακτηριστικά εκείνα που αληθινά προσδίδουν την απαιτούμενη ποιότητα στην ποίηση. Για τη σύνταξη της βραχείας λίστας με τις 8 καλύτερες ποιητικές συλλογές που εκδόθηκαν κατά τη διάρκεια το 2018 θεωρήσαμε πως έπρεπε να λάβουμε υπ’ όψη μας τα παρακάτω κριτήρια:

Το προσωπικό ύφος που κάνει διακριτή την ποιητική φωνή.
Την πρωτοτυπία στη θεματική των ποιημάτων.
Τη συνοχή της ποιητικής συλλογής με τρόπο που να διαφαίνεται η ενιαία ιδέα/αφορμή της έμπνευσης.
Τον εσωτερικό ρυθμό που οδηγεί στην απρόσκοπτη ροή του ποιητικού λόγου.
Το βάθος και το εύρος των νοημάτων.
Την τεχνική πρωτοτυπία.
Την εικονοπλαστική ικανότητα του ποιητικού λόγου.
Την ωριμότητα της γραφής.
Την ικανότητα της επισήμανσης καίριων στοιχείων της πραγματικότητας, που αξίζει να αποτυπωθούν στην ποίηση.

Τα περισσότερα από τα παραπάνω κριτήρια βρίσκονται σε μια διαλεκτική σχέση μεταξύ τους. Κάποια αποτελούν προϋπόθεση για άλλα, κάποια διεκδικούν την αυτονομία τους. Πιστεύουμε πως οι 8 επιλογές στις οποίες καταλήξαμε εμφανίζουν τα περισσότερα από τα χαρακτηριστικά που θέσαμε ως γνώμονα για την επιλογή. Μια επιλογή που όλο και πιο δύσκολη θα αποβαίνει, όσο οι ποιητές ανταποκρινόμενοι στα αιτήματα των καιρών θα δηλώνουν παρόντες με τις ενδιαφέρουσες ποιητικές τους προτάσεις και θα αποδεικνύουν πως η ποίηση δεν μπορεί να βρίσκεται στο περιθώριο της πολιτιστικής δραστηριότητας.

Η Βραχεία Λίστα
Για τα βιβλία που εκδόθηκαν στον Ελλαδικό χώρο του 2018 και αφορά πρωτοεμφανιζόμενη ποιήτρια ή πρωτοεμφανιζόμενο ποιητή κατά πλειοψηφία και κατά αλφαβητική σειρά:
1.Χρήστος Αγγελόπουλος, «Φαροφύλακος ελεγείες», εκδόσεις ΑΩ
2.Σπύρος Κιοσσές , «Το κάτω κάτω της γραφής», εκδόσεις ΜΕΛΑΝΙ
3.Αλέξανδρος Κορδάς , «Το τυφλό άλογο», εκδόσεις ΣΜΙΛΗ
4.Αγγελική Πεχλιβάνη, «Πεζή οχούμενη», εκδόσεις ΚΙΧΛΗ
5.Φώτης Α. Σταθόπουλος, «Νηστεία του χρόνου», εκδόσεις ΜΕΛΑΝΙ
6.Γιώτα Τριανταφυλλοπούλου-Κόμη, «Με τη μέθοδο του υλοτόμου», εκδόσεις ΜΙΚΡΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ
7.Ερμοφίλη Τσότσου , «Ώρες ανησυχίας», εκδόσεις ΣΜΙΛΗ
8.Μυρτώ Χμιελέφσκι, «24+7», εκδόσεις ΘΡΑΚΑ

Το σκεπτικό της συγκρότησης της βραχείας λίστας:
Η διάκριση και η βράβευση στην περίπτωση των πρωτοεμφανιζόμενων ποιητών θεωρούμε πως αποσκοπεί αφενός στην ενθάρρυνση των δημιουργών, ώστε να συνεχίσουν την επίπονη ποιητική δημιουργία, και αφετέρου στην ανάδειξη των νέων τάσεων στην ποίηση μέσα από τις ξεχωριστές περιπτώσεις των καλύτερων νέων ποιητών. Στην κατηγορία των πρωτοεμφανιζόμενων στην ποίηση, με ποιητική συλλογή που εκδόθηκε το 2018, συναντήσαμε, όπως ήταν αναμενόμενο, πολλές πρωτόλειες δημιουργίες, καθόσον είθισται οι νεότεροι ασχολούμενοι με τη γραφή να προτιμούν τον ποιητικό λόγο αγνοώντας ίσως τις εγγενείς δυσκολίες αλλά και τις απαιτήσεις της αφαιρετικής, στη μορφή και στο περιεχόμενο, ποιητικής φόρμας. Η επιλογή επομένως ήταν πιο εύκολη, καθώς ξεχώρισαν οι αληθινά ενδιαφέρουσες πρώτες απόπειρες ποιητικής έκφρασης Οι ποιητικές συλλογές που επελέγησαν για τη βραχεία λίστα των Βραβείων «Jean Moreas» πιστεύουμε πως πληρούν τα παρακάτω κριτήρια:
Πρωτοτυπία στη σύλληψη της βασικής κατευθυντήριας ιδέας.
Ενδείξεις διαμόρφωσης προσωπικού ύφους.
Αποφυγή του υβριδισμού (που αποτελεί ένδειξη εύκολης διεκπεραίωσης του ποιητικού στόχου ή αδυναμίας προσδιορισμού του) και επιλογή μιας ενιαίας μορφής στα ποιήματα της συλλογής.
Επιλογή και σωστός χειρισμός της κατάλληλης γλώσσας, που ως όχημα της σκέψης καθίσταται ικανή να την εκφράσει και να αποδώσει το βάθος των νοημάτων με το ελάχιστο των λέξεων.

Τόλμη στη διατύπωση των σκέψεων.
Σοβαρότητα στην αντιμετώπιση του ποιητικού λόγου.
Πειραματισμός σε νέες φόρμες που μπορούν να προωθήσουν την υπόθεση της ποίησης.

Τα κριτήρια αυτά συνιστούν έναν κατευθυντήριο κανόνα που επιθυμεί να αναδείξει τις νέες τάσεις στην ποιητική δημιουργία, μακριά από επαναλήψεις σε μορφή και περιεχόμενο, προσκολλήσεις σε στερεότυπα και ατολμία στη χάραξη μιας νέας πορείας που να φέρει τα προσωπικά τους χαρακτηριστικά. Οι πρωτοεμφανιζόμενοι στην ποίηση πιστεύουμε πως είναι οι αυριανοί άξιοι ποιητές, με τη δική τους προσωπικότητα, τη δική τους πρόταση για την ανανέωση του ποιητικού τοπίου.
Το Μεγάλο Βραβείο

Η τιμή για το σύνολο του έργου ενός ποιητή ή ποιήτριας θα ανακοινωθεί μαζί με τα βραβεία για την καλύτερη ποιητική συλλογή του 2018 καθώς και για την καλύτερη ποιητική συλλογή του πρωτοεμφανιζόμενου ποιητή ή πρωτοεμφανιζόμενης ποιήτριας
H ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΡΙΣΗΣ ΤΩΝ ΒΡΑΒΕΙΩΝ «Jean Moreas» 2018
Πρόεδρος :Τριαντάφυλλος Η. Κωτόπουλος, Αναπληρωτής Καθηγητής Δημιουργικής Γραφής και Νεοελληνικής Λογοτεχνίας στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας
Μέλη: Γεωργία (Τζίνα) Καλογήρου, Καθηγήτρια Νεοελληνικής Φιλολογίας και Διδακτικής Εκπαίδευσης στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
Άννα Μαρίνα Κατσιγιάννη, Επίκουρη Καθηγήτρια Βυζαντινών & Νεοελληνικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο Πατρών
Διώνη Δημητριάδου, Ποιήτρια – Κριτικός Λογοτεχνίας
Χρυσούλα Αγκυρανοπούλου, Ποιήτρια –Διδάκτορας Μετάφρασης
Βαγγέλης Τασιόπουλος, Ποιητής – Γραμματέας στην Εταιρεία Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης
Αντώνης Δ. Σκιαθάς, Ποιητής – Κριτικός Λογοτεχνίας- προεδρεύων στο Γραφείο Ποιήσεως

    Πάτρα Απρίλιος 2019